POCZUCIE WARTOŚCI

POCZUCIE WARTOŚCI

W jaki sposób kształtuje się poczucie własnej wartości?

Poczucie własnej wartości budowane jest w procesie wychowania i socjalizacji na zasadach opierających się o rodzaj złożonego warunkowania, czyli procesu uczenia. Dla dziecka głównym wskaźnikiem tego jaka jest jego wartość, będą jego rodzice oraz najbliższe otoczenie, potem rówieśnicy oraz środowisko szkolne itp. Samoocena dziecka kształtuje się w trakcie interakcji ze światem: podczas zabawy, nawiązywania relacji, kolejnych osiągnięć nauce lub ich braku. Oznacza to, że jak coś zrobimy, to ktoś inny to skomentuje, albo zareaguje w inny sposób, pochwali, skrytykuje lub tego nie zauważy (ignoruje / pominie / bagatelizuje).

Poczucie własnej wartości jest niezmiernie ważne dla rozwoju. W procesie wychowania i socjalizacji dziecko uczy się, jak oceniać swoje umiejętności i zachowania. Rodzice oraz najbliższe otoczenie odgrywają kluczową rolę w kreowaniu jego samooceny. Niezależnie od tego, czy dziecko odniosło sukces czy nie, ważne jest, jak reagują na to inni.

Jak reakcje otoczenie wpływają na nasze przekonania?

Reakcje otoczenia mogą wzmacniać, osłabiać, lub nawet neutralizować zachowanie. Na przykład, jeśli dziecko zrobi coś bardzo dobrze w szkole, wówczas nauczyciel je pochwali, jeśli pochwali się tym po przyjściu do domu, również otrzymując pochwałę, to będzie to wzmocnienie pozytywne. Jeśli dziecko dostanie złą ocenę, pomimo wysiłku włożonego w naukę, w szkole doświadczy porównywania lub krytyki, następnie powie o tym w domu rodzicom i również doświadczy krytyki, będzie to wzmocnienie negatywne.

Zdarza się, że nadmierna krytyka, brak wsparcia, wyśmiewanie dziecka, może sprawić, że dziecko zaczyna myśleć o sobie: „jestem beznadziejny i nic nie potrafię”. Może nabyć przekonanie: „jestem niewarty miłości”, „to moja wina, że rodzice się denerwują”, „jestem gorszy i przysparzam samych trudności”. Takie negatywne przekonania mogą wpłynąć na rozwój dziecka w wielu aspektach. Mogą ograniczać jego zdolność do podejmowania nowych wyzwań, obniżać motywację do nauki i rozwijania swoich talentów. Dziecko może również zacząć unikać sytuacji społecznych z obawy przed oceną i krytyką, co może prowadzić do izolacji i problemów w relacjach z rówieśnikami.

POCZUCIE WARTOŚCI

Dlatego tak ważne jest, aby otoczenie, w którym rozwija się dziecko, było wspierające i pełne zrozumienia. Pozytywne wzmocnienia, takie jak pochwały i docenienie wysiłku, pomagają budować zdrowe poczucie własnej wartości. Dzieci, które czują się akceptowane i kochane, mają większą pewność siebie i są bardziej skłonne do podejmowania wyzwań oraz radzenia sobie z porażkami w konstruktywny sposób. Zrozumienie i wsparcie ze strony rodziców i nauczycieli są kluczowe dla kształtowania pozytywnego obrazu siebie u dzieci, co jest fundamentem ich zdrowia emocjonalnego i sukcesów w przyszłości.

POCZUCIE WARTOŚCI

W jaki sposób poznać, że mamy problem z poczuciem wartości?

Pierwszym sygnałem, problemu z poczuciem własnej wartości może być to, gdy ktoś nas chwali, a nam wydaje się, że jest to nieprawdziwe lub wręcz podejrzane. Jest to sygnał, że warto przyjrzeć się swojej samoocenie. Często osoby z niskim poczuciem własnej wartości mają trudności z przyjmowaniem komplementów, czując, że nie zasługują na uznanie. Nadmierna samokrytyka jest kolejnym objawem – stałe myśli o nieadekwatności, skupianie się na błędach i porażkach nawet w sytuacjach, gdzie są one mało istotne, mogą wskazywać na problem.

Unikanie wyzwań również może sugerować niskie poczucie własnej wartości. Strach przed porażką, krytyką czy oceną sprawia, że osoby te nie podejmują nowych wyzwań i nie stawiają sobie ambitnych celów, co dodatkowo ogranicza ich rozwój. Częste porównywanie się do innych, odczuwanie zazdrości i niepewności, oraz postrzeganie siebie jako gorszego od innych to także wyraźne sygnały.

Niskie poczucie własnej wartości objawia się również w relacjach interpersonalnych. Wówczas może manifestować się poprzez stałą potrzebę aprobaty i uznania od innych, trudności z wyrażaniem swoich potrzeb oraz stawiania granic. Częstym alarmującym symptomem jest również izolacja społeczna, która wynika z obawy przed oceną lub odrzuceniem. Negatywne myślenie o przyszłości, pesymizm i brak wiary w swoje możliwości osiągnięcia sukcesu, a także brak motywacji do działania, również mogą wskazywać na problemy z poczuciem własnej wartości.

Jak odbudować poczucie własnej wartości?

Przede wszystkim pomocna będzie psychoterapia indywidualna. Należy zacząć od tego, że jeżeli zauważymy u siebie skłonności do niskiej samooceny, należy jak najszybciej zacząć nad tym pracować. Podobnie jak nieleczona choroba może prowadzić do groźnych powikłań, niedbanie o swój stan psychiczny, może być niebezpieczne. Celem psychoterapii będzie budowanie stabilnej i pozytywnej samooceny, poprawa poczucia własnej wartości i atrakcyjności. Jest to proces, który wymaga czasu. Czasu, który warto sobie dać, jeśli chcemy poprawić jakość swojego życia.

POCZUCIE WARTOŚCI

Terapia online jako sposób na odbudowanie poczucia własnej wartości

Terapia online oferowana w MindFree gwarantuje łatwy dostęp do profesjonalnego wsparcia psychologicznego bez konieczności wychodzenia z domu. Pacjenci mogą korzystać z terapii z dowolnego miejsca, co jest szczególnie korzystne dla osób z ograniczoną mobilnością lub mieszkających w odległych lokalizacjach. Wsparcie psychologiczne online zapewnia również większą dyskrecję, co może zachęcić osoby, które czują się niekomfortowo w tradycyjnym gabinecie terapeutycznym.

Nasi terapeuci wykorzystują różne podejścia terapeutyczne, w tym m.in. terapię poznawczo-behawioralną, której pozytywne rezultaty zostały potwierdzone naukowo. Podczas rozmów z psychologiem online pomagamy pacjentom zidentyfikować i zminimalizować negatywne przekonania o sobie, które często leżą u podstaw niskiego poczucia własnej wartości. Kolejnym krokiem jest rozwijanie pozytywnej samooceny, co odbywa się poprzez naukę akceptacji siebie oraz docenianie swoich mocnych stron. Terapeuci uczą pacjentów, jak konstruktywnie radzić sobie z krytyką i porażkami, co jest kluczowe dla utrzymania stabilnego poczucia własnej wartości. W ramach terapii online pacjenci zdobywają również umiejętności radzenia sobie z trudnymi sytuacjami w sposób, który nie minimalizuje ich pewności siebie. Specjalistyczne wsparcie psychologiczne online pomaga także w ustalaniu realistycznych celów i planowaniu kroków niezbędnych do ich osiągnięcia, co wzmacnia poczucie kompetencji i własnej skuteczności.